Koltuk değneği doğru ayarlandığında pedin üst kısmı koltuk altının yaklaşık iki üç parmak altında kalır, el tutamağı ise kollarınız yanınızda serbestken bilek kıvrımı hizasına gelir. Tutamağı kavradığınızda dirseğiniz hafifçe bükülmüş olmalıdır. Ağırlık koltuk altına değil ellere biner; koltuk altına yaslanarak yürümek sinirlere baskı yapar ve kolda uyuşmaya yol açabilir.
Ameliyat ya da kırık sonrası eve değnekle dönen birçok kişi, değneği hastanede verildiği gibi kullanmaya devam ediyor. Oysa boyu birkaç santimetre yanlış olan bir değnek, birkaç gün içinde omuz ve bilek ağrısı yapabiliyor. Ayarı evde de kolayca kontrol edebilirsiniz.
Koltuk altı değneği adım adım
- Günlük kullandığınız ayakkabıyı giyin; ayar ayakkabıyla yapılır.
- Dik durun, değnekleri ayaklarınızın biraz önüne ve yanına yerleştirin.
- Ped ile koltuk altınız arasında iki üç parmaklık boşluk kalacak şekilde değneğin ana boyunu ayarlayın.
- Kollarınız yanınızda serbestken el tutamağını bilek kıvrımı hizasına getirin.
- Tutamağı kavrayın; dirseğinizin hafifçe büküldüğünü kontrol edin.
Ayar delikleri ve kilit pimleri her iki değnekte de aynı seviyede olmalı ve pimlerin yerine tam oturduğundan emin olmalısınız. Farklı boy ve malzemedeki modellere Tekerlekli Sandalye Dükkanı'nın koltuk değneği, kanedyen ve baston bölümünden buradan göz atabilirsiniz; ürünlerde ayar aralıkları ayrıca belirtiliyor.
Kanedyen (dirsek değneği) ayarı
Kanedyende koltuk altı pedi yoktur; ağırlık el tutamağına ve ön kola biner. El tutamağı yine bilek kıvrımı hizasında olmalı, kol manşeti ise dirseğin biraz altında, ön kolu sarmalayacak şekilde durmalıdır. Manşet dirseğe çok yakın olursa dirseği bükmek zorlaşır, çok aşağıda olursa destek azalır. Uzun süre değnek kullanacak kişiler için kanedyen genellikle daha rahat bir seçenektir.
Baston ayarı ve hangi elde tutulur?
Bastonun tutamağı da bilek kıvrımı hizasına ayarlanır. Baston, ağrıyan ya da zayıf bacağın karşı tarafındaki elde tutulur. Yani sağ diziniz ağrıyorsa bastonu sol elinizde taşırsınız; baston ve ağrıyan bacak aynı anda öne gider. Tripod ve dört ayaklı bastonlar daha geniş destek yüzeyi sağlar. Hangi yardımcının size uygun olduğunu baston mu, tripod mu, kanedyen mi yazımızda karşılaştırdık.
Merdivende değnek kullanımı
Akılda kalması kolay bir kural var: "İyi ile yukarı, kötü ile aşağı." Merdiven çıkarken önce sağlam bacak, sonra değnekler ve ağrıyan bacak basamağa çıkar. İnerken önce değnekler ve ağrıyan bacak, sonra sağlam bacak iner. Mümkünse bir elinizle tırabzandan tutun, iki değneği diğer elinizde birleştirin. Hekiminiz bacağa ne kadar yük verebileceğinizi söylediyse bu talimata mutlaka uyun.
Yanlış ayarın belirtileri
- Koltuk altında uyuşma ya da karıncalanma: Değnek uzun ya da koltuk altına yaslanıyorsunuz.
- Omuzlarda yukarı kalkma ve boyun ağrısı: Değnek uzun.
- Öne eğilerek yürüme ve bel ağrısı: Değnek kısa.
- Bilekte ağrı: El tutamağı yanlış yükseklikte.
Değnek ve baston seçerken malzeme, uç lastiği ve taşıma kapasitesi gibi diğer konuları koltuk değneği ve baston satın alma rehberi yazımızda bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Koltuk değneği tek mi kullanılır, çift mi?
Bacağa hiç yük verilmemesi gerekiyorsa çift değnek kullanılır. Kısmi yük izni varsa hekiminizin önerisine göre tek değnek ya da bastona geçilebilir.
Değneğin uç lastiği ne zaman değişir?
Lastik aşınıp düzleştiğinde ya da çatladığında hemen değiştirin. Aşınmış lastik ıslak zeminde kaymaya yol açar.
Boyum kısa ya da uzun, standart değnek olur mu?
Çoğu değnek geniş bir ayar aralığına sahiptir. Ayar aralığınızın dışında kalıyorsanız çocuk ya da uzun boy modellerine bakın.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır. Bacağa verilecek yük ve kullanım süresi için hekiminizin ve fizyoterapistinizin talimatlarını izleyin.
