reklam
21 Kasım 2026, Cumartesi
Engel Olma | Engelli Emeklilik | TSK Adi Malul Şartları: Askerde Malul Olan Kime Aylık Bağlanır?

TSK Adi Malul Şartları: Askerde Malul Olan Kime Aylık Bağlanır?

Subay, astsubay, uzman erbaş ve er-erbaşlar için adi, vazife ve harp malullüğü farkı; 5434 ve 5510 sayılı kanunlara göre şartlar ve çalışma durumu.

Subay, astsubay, uzman erbaş ve er-erbaşlar için adi, vazife ve harp malullüğü farkı; 5434 ve 5510 sayılı kanunlara göre şartlar ve çalışma durumu.

TSK Adi Malul Şartları: Askerde Malul Olan Kime Aylık Bağlanır?

TSK personelinde adi malullük, görevle ilgisi olmayan bir hastalık ya da kaza nedeniyle görevini yapamayacak hale gelmektir. Aylık bağlanması için iki şart birlikte aranır: yetkili askeri sağlık kurulundan "TSK'da görev yapamaz" ya da "askerliğe elverişli değildir" kararlı rapor alınması ve kişinin tabi olduğu kanundaki hizmet süresini doldurmuş olması.

Malullük görev sırasında ya da görevin etkisiyle ortaya çıktıysa adi değil vazife malullüğü söz konusudur ve hizmet süresi şartı aranmaz. Çatışma, terörle mücadele gibi hallerde ise harp malullüğü hükümleri uygulanır.

TSK adi malul şartları

Üç malullük türü

TürNe zaman?Hizmet süresi
Adi malullükGörevle ilgisi olmayan hastalık veya kazaAranır
Vazife malullüğüGörev sırasında veya görev nedeniyleAranmaz
Harp malullüğüHarp, çatışma, terörle mücadeleAranmaz, üst rütbeden aylık

Subay, astsubay ve uzman erbaşta hizmet süresi

Burada belirleyici olan, göreve hangi kanun döneminde başlandığı. 5510 sayılı Kanun yürürlüğe girmeden önce Emekli Sandığı'na tabi olarak göreve başlayanlarda 5434 sayılı Kanun'un adi malullük hükümleri uygulanır ve uygulamada 10 yıllık fiili hizmet şartı konuşulur. Sonradan 5510 sayılı Kanun kapsamında göreve başlayanlarda ise genel kural geçerlidir: en az 10 yıllık sigortalılık ve 1800 gün prim. Başkasının sürekli bakımına muhtaç durumda olanlar için sigortalılık süresi aranmaz.

TSK personelinde malul sayılma, sivil çalışanlardaki yüzde 60 çalışma gücü kaybı ölçütünden farklı işler. Asıl belirleyici, Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'ne göre verilen ve kişinin görevini yapamayacağını gösteren sağlık kurulu kararıdır. Bu karar SGK'ya gönderilir ve aylık bağlama işlemi oradan yürür.

Yükümlü er ve erbaşlar

Askerliğini yapan yükümlü er ve erbaşlar sigortalı çalışan statüsünde olmadığı için onlar açısından "adi malullük aylığı" pek söz konusu olmaz. Askerlik sırasında ortaya çıkan bir hastalığın görevle bağlantısı kabul edilirse 5434 sayılı Kanun'un 56. maddesi ve 5510 sayılı Kanun'un geçici 18. maddesi kapsamında vazife malullüğü aylığı gündeme gelir. Erbaş ve erlere bu aylık öğrenim durumlarına göre bağlanır.

Aylık bağlanmayan durumlarda başka bir kapı var: askerlik hizmeti sırasında askerliğe elverişsiz olacak şekilde engelli hale gelen ve kendisine aylık bağlanmayan yükümlülere, ilgili yönetmelik çerçevesinde tazminat ödenebiliyor. Hastalığın askerlik öncesinde var olup olmadığı bu dosyalarda en çok tartışılan konu.

Adi malul olan çalışabilir mi?

5510 sayılı Kanun'a göre bağlanan malullük aylığında genel kural açık: aylık alan kişi sigortalı bir işte çalışmaya başlarsa aylığı kesilir. Eski 5434 sayılı Kanun döneminde bağlanan aylıklarda ise uygulama farklılık gösterebiliyor. Forumdaki TSK adi malul şartları başlığında bu fark tartışılıyor; ancak kişisel durumunuza göre sonuç değişeceği için çalışmaya başlamadan SGK'dan yazılı görüş almanızı öneririm.

Başvuru ve ret halinde

  • Birliğinizin sağlık kurulu sevkiyle askeri hastaneden rapor alın.
  • Rapor ve hizmet belgeleri birlik tarafından SGK'ya gönderilir.
  • SGK kararını tebliğ alınca süresi içinde itiraz edebilir, sonuç alamazsanız idari yargıya başvurabilirsiniz.

Sivil çalışanlar için malulen emeklilik şartlarını malulen emeklilik şartları, reddedilen başvurularda izlenecek yolu malulen emeklilik başvurusu reddedilenler yazımızda anlattık. Askerlik süresini emekliliğe saydırmak isteyenler askerlik borçlanması yazımıza bakabilir.

Sık sorulan sorular

TSK'da adi malul olmak için kaç yıl gerekir?

Göreve başlama dönemine göre değişir. 5434 kapsamında uygulamada 10 yıllık fiili hizmet, 5510 kapsamında 10 yıl sigortalılık ve 1800 gün aranır; sürekli bakıma muhtaç olanlarda süre aranmaz.

Vazife malulünde hizmet süresi aranır mı?

Hayır. Malullük görevden kaynaklandıysa süre şartı yoktur.

Askerde hastalanan ere aylık bağlanır mı?

Hastalığın askerlik görevinin sebep veya etkisiyle ortaya çıktığı kabul edilirse vazife malullüğü aylığı bağlanabilir.

Adi malul emeklisi işyeri açabilir mi?

Aylığın hangi kanuna göre bağlandığına göre sonuç değişir; işyeri açmadan önce SGK'dan yazılı bilgi alın.

Not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kesin sonuç için SGK ya da ilgili kurumdan yazılı bilgi alın.

Yorumlar
Yorum yazma kurallarını okumuş ve kabul etmiş sayılırsınız