İnme sonrası evde bakımın temeli dört şeydir: düşmeleri önleyen güvenli bir ev düzeni, yutma güçlüğüne karşı dikkatli beslenme, yatağa bağlı hastada bası yarasını önleyen düzenli pozisyon değişimi ve fizyoterapistin verdiği egzersizlerin her gün sürdürülmesi. İyileşmenin en hızlı olduğu dönem genellikle inmeden sonraki ilk aylardır, bu yüzden eve dönüşten itibaren rehabilitasyona ara vermemek çok önemlidir.
Önce acil durum: inme belirtilerini tanıyın
Bir kez inme geçiren kişide yeni bir inme riski artar. Yüzün bir tarafında kayma, bir kolda ya da bacakta ani güçsüzlük, konuşmada bozulma, ani görme kaybı ya da şiddetli baş ağrısı görürseniz vakit kaybetmeden 112'yi arayın. İnmede tedavinin başarısı dakikalarla ölçülür.
Evi güvenli hale getirin
- Kayan halıları kaldırın, koridorlarda geçişi engelleyen eşyaları toplayın.
- Banyo ve tuvalete tutunma barları takın, kaymaz paspas kullanın.
- Geceleri yataktan tuvalete giden yolu aydınlatın.
- Yatağın yüksekliğini hastanın ayakları yere basacak şekilde ayarlayın.
Yatağa bağlı hastalarda ayarlanabilir hasta yatağı bakımı çok kolaylaştırır, neye dikkat edileceğini evde bakımda hasta yatağı yazımızda anlattık. Hasta yatağı, tuvalet sandalyesi ve transfer ekipmanlarını Heax mağazasında inceleyebilirsiniz.
Yutma güçlüğüne dikkat
İnme sonrası yutma kasları etkilenebilir ve yiyecekler soluk borusuna kaçabilir. Hasta yemek sırasında öksürüyor, sesi hırıltılı hale geliyor ya da sık akciğer enfeksiyonu geçiriyorsa yutma değerlendirmesi isteyin. Yemekleri dik oturur pozisyonda, küçük lokmalarla ve acele etmeden verin. Kıvamın nasıl olması gerektiğini doktorunuz ya da dil ve konuşma terapistiniz belirler.
Bası yarasını önleyin
Yatağa bağlı hastada aynı noktaya uzun süre baskı binmesi bası yarasına yol açar. Hastanın pozisyonunu düzenli aralıklarla değiştirin, cildini her gün kontrol edin ve havalı yatak kullanmayı düşünün. Ayrıntılar bası yarası nasıl önlenir yazımızda.
Rehabilitasyonu evde sürdürün
Hastanede başlanan fizik tedavi evde aksamadan devam etmeli. Fizyoterapistin verdiği egzersizleri her gün yapın, etkilenen taraf da dahil olmak üzere hastayı günlük işlere katmaya çalışın. Yürümeye başlayan hastalarda yürüteç ya da baston güvenliği artırır, seçim için yürüme yardımcısı seçimi yazımıza bakın.
Hastaneye gidemeyen hastalar için Sağlık Bakanlığı'nın evde sağlık hizmeti vardır. Başvurunuzu aile hekiminiz aracılığıyla ya da il sağlık müdürlüğüne bağlı evde sağlık birimine yapabilirsiniz.
Duygusal değişimler ve bakım verenin sağlığı
İnme sonrası depresyon, öfke patlamaları ya da ağlama nöbetleri sık görülür ve tedavi edilebilir. Konuşma bozukluğu olan hastalarla kısa cümleler, evet hayır soruları ve resimli kartlarla iletişim kurmak işi kolaylaştırır. Bakım veren olarak kendi dinlenmenizi de planlayın. Uzun süreli bakım gereken durumlarda evde bakım maaşı şartlarına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Felç geçiren hasta ne zaman iyileşir?
İyileşme kişiden kişiye çok değişir. En belirgin ilerleme genellikle ilk aylarda görülür, ancak düzenli egzersizle daha sonra da kazanımlar sürebilir.
Felçli hastaya evde fizik tedavi yapılabilir mi?
Evet. Fizyoterapistin öğrettiği egzersizler evde sürdürülebilir. Hastaneye gidemeyen hastalar evde sağlık hizmetinden yararlanabilir.
İnme geçiren kişiye engelli raporu verilir mi?
Kalıcı işlev kaybı varsa engelli raporu alınabilir. Oranı sağlık kurulu, kişideki kayba göre belirler.
İnmeden sonra araç kullanılabilir mi?
Bu, kalıcı etkilere bağlıdır. Doktorunuzun onayı ve gerekirse ehliyet için yeni sağlık raporu gerekir.
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Hastanızın bakımını doktorunuzla birlikte planlayın.
